هشدار پزشكان درباره ظروف یک ‌بار مصرف

این در حالی است كه پیش از این مسئولان وزارت بهداشت و كارشناسان مختلف، بارها نسبت به استفاده از این ظروف هشدار داده بودند. واقعیت این است كه این روزها استفاده از این نوع ظرف چنان متداول شده است كه به سختی می‌توان دنیای بدون یك بار مصرف‌ها را مجسم كرد.

علاوه بر آبمیوه فروشی ها، بستنی فروشی‌ها، پیتزا فروشی‌ها، سلف سرویس ادارات و دانشگاه‌ها، پای ظروف یك بارمصرف به میهمانی‌های خانگی هم باز شده است و بسیاری ترجیح می‌دهند هنگام پخش غذای نذری و در مراسم هایی مانند جشن تولدهای كودكانه دردسر شستشوی ظرف را به‌ كلی از برنامه حذف كنند و از بشقاب و لیوان‌های رنگارنگ پلاستیكی استفاده كنند.

طبیعی است كه وقتی كالایی این چنین جای خود را در سبد خانوار باز می‌كند، با چند اطلاعیه بهداشتی مصرف آن محدود نمی‌شود، اما استفاده صحیح از این پدیده حداقل كاری است كه می‌توان نسبت به آن امید داشت. ضمن اینكه استفاده از ظروف یك بار مصرف گاهی اوقات محاسنی هم به همراه دارد و اطلاعیه ی دانشگاه علوم پزشکی ایران دقیقاً به همین موضوع اشاره دارد:

«به منظور جلوگیری از مسمومیت‌های ناشی از آلودگی ظروف توصیه می‌شود جهت توزیع مواد غذایی و آشامیدنی از ظروف یك بار مصرف استفاده شود.»

البته به نظر نمی‌رسد این توصیه دانشگاه علوم پزشكی ایران با اطلاعیه‌های قبلی وزارت بهداشت منافاتی داشته باشد که این گونه بود:

«حتی المقدور در مكان‌هایی كه ظرفشویی حداقل دو مرحله‌ای شستشو- آبكشی موجود و امكان شستشوی صحیح و ضد عفونی مناسب وجود دارد، توصیه می‌شود ظروف شیشه‌ای (پیركس)، استیل و چینی سالم بدون ترك خوردگی و لب پریدگی به جای ظروف یك بار مصرف مورد استفاده قرار گیرند.»

ظرف شفاف به‌علاوه ی غذای داغ مساوی ‌است با سرطان

اگر به هشدارهای كارشناسان در مورد ظروف یك بار مصرف دقت كنیم، متوجه می‌شویم كه فصل مشترك تمام این اطلاعیه‌ها یك جمله است: ظروف یك بار مصرف بی‌رنگ و شفاف فقط برای غذاها و نوشیدنی‌های سرد مناسب هستند و نباید برای نوشیدنی‌ها و غذاهای داغ استفاده شوند. همچنین ظروف یك بار مصرف سفید رنگ و فوم دار برای مواد غذایی سرد، گرم و مرطوب مناسب هستند، ولی برای مواد غذایی داغ نباید استفاده شوند و استفاده از این ظروف مثلاً برای پیتزایی كه در دمای 140 درجه سانتیگراد طبخ می‌شود، توصیه نمی‌شود.

استفاده نابجا از ظروف پلی‌اتیلن(پلاستیکی) موجب آزاد شدن مواد آلی و تركیبات شیمیایی موجود در دیواره ظروف و ورود آنها به داخل مواد غذایی می‌شود كه مصرف آنها برای سلامتی مضر است و ممكن است مشكلات گوارشی و حتی بروز برخی بدخیمی‌ها در افراد را به دنبال داشته باشد.

خسروی، كارشناس بهداشت محیط در این زمینه می‌گوید: «در ساخت ظروف یك بار مصرف، به منظور جلوگیری از شكنندگی ظروف، از مواد پلاستیكی لایزر استفاده می‌شود. بنابراین اگر در درون این ظروف آب جوش یا غذای داغ مانند آش ریخته شود، این مواد حل شده، وارد بدن می‌شوند و به دلیل داشتن تركیبات خاص منجر به بروز سرطان‌های مختلف می‌شود. این خاصیت به خصوص در مورد ظروف یك بار مصرف شفاف كه درصد بالاتری از مواد سرطان‌زا را دارا هستند و در جامعه كاربرد بیشتری هم دارند، بسیار حائز اهمیت است.»

اما نكته مهم دیگر در استفاده از ظروف یك بار مصرف به نوع رنگی این ظروف مربوط می‌شود كه استفاده از آنها احتیاط بیشتری را می‌طلبد، چرا كه اصولاً جنس یك بار مصرف‌ها به گونه‌ای است كه توانایی نگهداری رنگ را ندارند و هنگام تماس با چای یا غذای داغ رنگ حل می‌شود و یك لایه از آن همراه غذا یا چای میل می‌شود. اما از آنجایی كه خوردن رنگ در هیچ شرایطی توصیه نمی‌شود، اگر در میهمانی خود قصد استفاده از تكنولوژی‌های نوین را دارید، لطفاً به این بهانه رنگ به خورد خلایق ندهید!